Voor alle perfectionisten onder ons


Veel mensen denken in plaatjes, en deze plaatjes zijn perfect. Ik doe dat ook, ben ik achter gekomen. Nu wist ik al van mezelf dat ik visueel was ingesteld: ik praat in visuele woorden. Ik gebruik daar mijn handen veelvuldig bij en ik zie dingen graag voor me. Maar dat ik echt in plaatjes denk merkte ik heel duidelijk toen ik in mijn nieuwe huis aan het klussen was.

Ik had helemaal in mijn hoofd hoe het er uit moest zien. De nieuwe keuken moest perfect waterpas staan, met exact evenveel ruimte links en rechts van de kastjes. De overgangen tussen de kozijnen en muren moesten helemaal strak lopen, en dit gold al helemaal voor de naden tussen het kozijn en het raam. De kleuren op de muren moesten ook mooi op elkaar afgestemd zijn en de vloer op de eerste verdieping moest bovendien perfect evenwijdig lopen aan de muur, om over de plakplintjes met alle hoekjes nog maar niet te beginnen. Je leest het al, perfectie in de overtreffende trap en er ‘moest’ vooral heel veel. Of eigenlijk, ík moest vooral heel veel, van mezelf.

Plaatjes zijn niet realistisch
Misschien herken je van jezelf ook wel dat je heel veel moet, en dan ook streeft naar perfectie. Ik heb het vooral met praktische dingen die ik moet opleveren (deze blog ontkomt er ook niet aan), maar het kan ook gaan over gedrag, over hoe je eruit ziet of hoe je overkomt op anderen. Het zijn plakplaatjes die niet meer loslaten, of uitgewerkte scripts waarvan je de clou en de afloop al weet. Ze zorgen ervoor dat je veel moet, wat vaak weer zorgt voor teleurstelling en frustratie. In de praktijk blijkt namelijk vaak dat het perfecte plaatje dat je in je hoofd hebt niet voor 100% te realiseren is.

“Accepteer dat iets niet perfect hoeft te zijn” is een zin die ik vaak hoor en lees, en ik zeg dit zelf ook regelmatig tegen mezelf en anderen. Dit accepteren zorgt voor rust, meer vertrouwen en minder frustratie en het geeft ruimte om fouten te maken. Maar ergens voelt het ook niet helemaal goed, alsof het te gemakkelijk is en het niet meer uitmaakt wat je nastreeft. Ik vind dat ik daarmee mijn ambitie of de ambitie van anderen tekort doe!

Strive for excellence
Daarom, naast accepteren dat iets niet perfect hoeft te zijn, mag er wel ruimte zijn voor dingen zo goed mogelijk willen doen. In het Engels wordt dit mooi verwoord:

“don’t strive to be Perfect, strive for Excellence”

De Engelse definitie van Excellence is als volgt: Excellence; ’a talent or quality which is unusually good and so surpasses ordinary standards’. Excellence, of wel uitmuntendheid, is dus geen perfectie, maar het overtreffen van de voor jou gemiddelde of reguliere standaard. Waar perfectie kan frustreren en verlammen, inspireert excellence juist en zet het aan tot actie. excellence is de lat die je zelf bepaalt!

Ik denk in excellente plaatjes en dit levert me veel op. Want in m’n nieuwe huis zit de nieuwe keuken er hartstikke strak in, zijn de kleuren op de muren prachtig en loopt de vloer boven kaarsrecht. Ik kan hiervan genieten. Is het perfect? Nee, hier en daar zie ik wel een kiertje. Maar het is wel heel erg mooi!