De waanzin van werkervaring

‘Minimaal 5 jaar werkervaring vereist’. Ik heb dat zinnetje zo vaak gehoord. Het is een vaststaand onderdeel van een vacature. Maar wat zegt het ons? Die jaren werkervaring staan voor bepaalde zekerheid, de gedachte is dat iemand met meer ervaring beter zal presteren. Waarom? Omdat iemand kennis heeft van het vak en snel zelfstandig kan functioneren. Toch? Ik besloot de proef op de som te nemen en te kijken wat de wetenschap hierover te zeggen heeft. En zoals wel vaker is het antwoord een stuk gecompliceerder dan verwacht.

85 jaar onderzoek
Dit onderzoek geeft inzicht in verschillende selectie-instrumenten. Werkervaring is er daar één van, andere voorbeelden zijn IQ- of persoonlijkheidstesten. De auteurs kijken naar al het relevante onderzoek van de afgelopen 85 jaar. En wat blijkt: meer ervaring is niet per se beter voor prestatie. Sterker nog, er wordt een tegenovergestelde relatie gevonden! De sterkste relatie tussen werkervaring en prestatie wordt gevonden bij ervaring tussen de 0 en 3 jaar, hierna neemt deze langzaam af. Bij meer dan 12 jaar werkervaring is de relatie zo zwak, dat deze bijna niet meer zichtbaar is.

Ontwikkeling
Maar wat betekent dit? Het komt er op neer dat het aantal jaren werkervaring ten onrechte gebruikt wordt om te voorspellen hoe goed iemand zal presteren in de toekomst. De wetenschap werpt de logica omver! Hoewel de auteurs dit niet verklaren, heb ik hier wel een idee over. Ik vermoed dat juist die intense ontwikkeling die je doormaakt, wanneer je net start met werken, goud waard is. In de zin dat je het beste presteert wanneer dit matcht met je met je eigen professionele ontwikkeling. Je eerste werkplek lokt dat natuurlijk uit: je bent net afgestudeerd, zit vol ambitie en bent mega-leergierig. Je ontwikkeling gaat ineens in de vijfde versnelling en je hebt de drang om te presteren!

Uitdaging
Maar naarmate de jaren vorderen neemt dit af. Zeker wanneer de organisatie waarin je werkt je niet stimuleert om je verder te ontwikkelen. Langzaam wordt alles routine, functioneer je op de automatische piloot en wordt presteren steeds minder uitdagend. Hoewel ik snap dat de realiteit een stuk complexer is, zie ik dit wel als mogelijke verklaring voor de gevonden relatie in het onderzoek. Mijn advies: kijk wat minder naar werkervaring, maar selecteer op zelfreflectie en motivatie om verder te leren. Dit boek heeft hier, vanaf pagina 328, toffe ideeën over. Voor organisaties: creëer ruimte voor ontwikkeling van je werknemers. Want in de basis wil ieder mens zijn leven lang uitgedaagd blijven worden.